دانشگاه قرآن و حدیث
University of Quran and Hadithفصلنامه علمی علوم حدیث
Ulum-i Hadth15610098187020131222فهرست مقالات شماره 70126661FAJournal Article20141020https://hadith.riqh.ac.ir/article_6661_adbc3e0695ed33d08235e872d012ff9b.pdfدانشگاه قرآن و حدیث
University of Quran and Hadithفصلنامه علمی علوم حدیث
Ulum-i Hadth15610098187020131222از شام تاریخی تا شام آخرالزمانی3286668FAرسولجعفریاندانشیار دانشگاه تهرانJournal Article20141022چرا حجم احادیث و در فضایل شام گسترده است؟ پاسخ این مسأله را باید در تحولات سیاسی دوره اموی برای اثبات برتری شام بر عراق و نیز برخی از مجادلات سیاسی بعدی در جغرافیای جهان اسلام و رقابت گروه‌های مختلف دانست. همچنین شام بزرگ، همراه بیت المقدس، به دلیل انتساب به انبیای الهی همواره به لحاظ سرزمینی زمینه مساعدی برای این قبیل نقل‌های ساختگی داشته است. در میان این احادیث و آثار، بخش قابل توجهی به مسائل آخر الزمانی و فتنه‌های آن باز می‌گردد. ماجرای سفیانی از آن شمار است که تقریباً به طور کامل مربوط به این نقطه می‌شود. مجموعه این عوامل، سبب قرار گرفتن شام در کانون توجه برای ایجاد فضایی مقدس‌گونه برای آن در اخبار و آثار شده است. اسکان بسیاری از عارفان بنام در دوره‌های بعدی نیز می‌تواند عامل دیگری برای گسترش این نقل‌ها باشد.https://hadith.riqh.ac.ir/article_6668_8decc833508813e6d7d27af13f6db3b7.pdfدانشگاه قرآن و حدیث
University of Quran and Hadithفصلنامه علمی علوم حدیث
Ulum-i Hadth15610098187020131222جستاری در مفهوم «نسخه»؛ سبکی در گردآوری و گزارش احادیث29526669FAاحسانسرخه ایعضو هیئت علمی پژوهشگاه حوزه و دانشگاه0000-0002-1153-9437Journal Article20141022از «نسخه» به عنوان شیوه‌ای خاص از نگارش‌های حدیثی، تعریف قابل قبولی ارائه نشده است. دو تعریف در میان معاصران بیشتر به کار رفته است: نخست. رساله کوچکی که حاوی احکام تأسیسی بوده که امام7 آن را وضع و بر راوی املا فرموده است و دوم. کتابی مأثور از یکی از ائمه: که به خط ایشان یا منقول از خط ایشان بوده است. به نظر می‌رسد، تعریف‌هایی ارائه شده از این اصطلاح، فاقد مستندات متقن و شواهد قابل قبول در کاربرد آن در منابع کتابشناسی است. مقاله حاضر می‌کوشد با جست و جو در شواهد مندرج در <em>فهرست النجاشی</em> و روایات پراکنده برگرفته از کتب مفقود موسوم به «نسخه»، از محدثانی که چنین اثری به ایشان نسب داده شده، تعریفی قابل دفاع از این اصطلاح ارائه کند. این نوشتار همچنین به بررسی <em>صحیفة الإمام الرضا</em>7 و <em>مسند الإمام الرضا</em>7 به عنوان دو نمونه بر جای مانده از مصادیق «نسخه» می‌پردازد. دستاورد این پژوهش در تعریف نسخه آن است که: نسخه، روایت امام7 از نیاکان را گویند.https://hadith.riqh.ac.ir/article_6669_26d6a40835077be9bc596574617b0478.pdfدانشگاه قرآن و حدیث
University of Quran and Hadithفصلنامه علمی علوم حدیث
Ulum-i Hadth15610098187020131222پژوهشی در باره احادیث نهی کننده از تعلیم سوره یوسف به زنان53786670FAرحیمهشمشیریدانشجوی دکتری علوم قرآن و حدیث دانشگاه فردوسی مشهد.سیدکاظمطباطباییاستاد دانشگاه فردوسی مشهد.Journal Article20141022در برخی منابع کهن روایی و تفسیری شیعه، روایاتی وجود دارد که بر پرهیز از تعلیم و اقرای سوره یوسف بر زنان دلالت دارند. این روایات علاوه بر آن که با بعد هدایت‌گری قرآن در تعارض‌هستند، در صورت عمل به مفاد آنها، نیمی از مردم جامعه اسلامی از نتایج اخلاقی حکایت بیان شده در این سوره _ که دعوت به عفت و پاکدامنی است _ محروم می‌گردند. در این مقاله بعد از جمع آوری مجموعه روایات موجود در منابع روایی و ارزیابی سندی آنها، تعارض شبهه حاصل شده با آیات محکم قرآن کریم و برخی روایات نمایانده شده است. صرف نظر از ضعف سندی این گونه روایات، می‌توان مضمون این روایات را مطابق محکمات قرآنی و نیز متون روایی به گونه‌ای توجیه نمود که به نتایج یاد شده منجر نگردد.https://hadith.riqh.ac.ir/article_6670_22b345551bd0765d76ea36f117267ce1.pdfدانشگاه قرآن و حدیث
University of Quran and Hadithفصلنامه علمی علوم حدیث
Ulum-i Hadth15610098187020131222الگوی اسلامی سلسله مراتب در خانواده با رویکرد روانشناختی791036671FAجوادترکاشونددانش آموخته سطوح عالی حوزه علمیه و کارشناس ارشد روانشناسی خانواده،محمدعلیمظاهری تهرانیاستاد دانشگاه شهید بهشتیعباسپسندیدهاستادیار دانشگاه قرآن و حدیثJournal Article20141022هدف پژوهش حاضر استنباط الگوی سلسله مراتب در خانواده از قرآن و روایات است. الگوی صحیح سلسله مراتب در خانواده یکی از عوامل تحکیم و آسیب آن، یکی از منابع آسیب در خانواده به حساب می‌آید. الگوی دموکراتیک _ که آخرین دستاورد روانشناسی و فمینیسم است _ زن و مرد را به صورت یکسان در جایگاه اول خانواده قرار می‌دهد. پرسش اصلی پژوهش این است که در برابر الگوی موجود، الگوی اسلامی سلسله مراتب در خانواده چیست؟ به این منظور، به روش تحلیل محتوا، آیات و روایات مربوط به جایگاه افراد در خانواده، گردآوری، طبقه‌بندی و مفاهیم و نظرتات مشترک استخراج شده و الگوی نهایی به دست آمده است. این الگوی به دست آمده از منابع اسلامی نشان می‌دهد که زیرمجموعه والدین در خانواده جایگاه بالاتری داشته و زیرمجموعه فرزندان باید مطیع باشند و در زیرمجموعه والدین نیز مرد در جایگاه بالاتری قرار دارد و زن در جایگاه دوم قرار داشته و باید از او اطاعت نماید. در زیرمجموعه فرزندان نیز فرزند پسر بزرگ‌تر جایگاه بالاتری دارد. الگوی اسلامی سلسله مراتب در خانواده، بر اصل تفاوت‌های جنسیتی استوار است و این را نه تنها ظلم نمی‌داند، بلکه برخاسته از سرشت انسان و یکی از عوامل سلامت فرد و خانواده می‌داند.https://hadith.riqh.ac.ir/article_6671_cbb1f581dc62a061648061ba5c1389c1.pdfدانشگاه قرآن و حدیث
University of Quran and Hadithفصلنامه علمی علوم حدیث
Ulum-i Hadth15610098187020131222پژوهشی در شیوه حدیث‌گزاری تفسیر پرتوی از قرآن1291476674FAابوالفضلخوش منشاستادیار دانشگاه تهرانJournal Article20141022بُعد قرآنی و حدیثی شخصیت‌های بازگشت به قرآن و بیداری اسلامی، از جمله آیة‌الله طالقانی در دو سده اخیر، امری در خور توجه است. آیة‌الله طالقانی چهره‌ای شاخص در مبارزات فرهنگی و سیاسی سال‌های قبل از انقلاب اسلامی است. مقاله حاضر در باره شیوه او در زمینه نحوه تعامل با اخبار و روایات در <em>تفسیر پرتوی از قرآن</em> و دیگر آثارش سخن می‌گوید. از جمله نقاط قوت شیوه طالقانی، ذکر روایات حاوی تفصیل ومصادیق احکام فقهی، التفات او به جانب اجتماعی در امر حدیث‌گزاری، کوشش او در جمع بین مصادیق روایی مختلف در ذیل آیات، نگاه تطبیقی و بین‌الادیانی و موضع او در برابر «اسرائیلیات» را می‌توان ذکر کرد و از جمله نقاط محل تأمل می‌توان به نوع نگاه به او قرائات مختلف قرآن، نحوه مواجهه او با برخی داستان‌ها و ذکر برخی روایات بدون منبع را برشمرد.https://hadith.riqh.ac.ir/article_6674_94295f854b96a20d73a403daf69c73ab.pdfدانشگاه قرآن و حدیث
University of Quran and Hadithفصلنامه علمی علوم حدیث
Ulum-i Hadth15610098187020131222اعتبارسنجی روایات جمع و تدوین قرآن کریم در زمان ابوبکر و عمر1481766676FAسهرابمروتیدانشیار دانشگاه ایلامفرشتهدارابیدانشجوی دکتری رشته علوم قرآن و حدیث دانشگاه علامه طباطباییJournal Article20141022مسأله جمع و تدوین قرآن کریم و اصول حاکم بر آن، از مسائل مهّم علوم قرآنی و اسلامی است. به این موضوع از نظرگاه‌های مختلف نگریسته شده است. این مسأله در همه ادوار تاریخی، محققان و اندیشمندان اسلامی و حتی در قرن معاصر مستشرقین را به تکاپو در این رابطه وادار نموده است. افق نگاه در این پژوهش، تکیه بر روایات جمع قرآن در زمان خلیفه اول و دوم دارد؛ بر این اساس که این روایت‌ها را از جوامع روایی، به ویژه اهل سنت گرد آورده و با استناد به شواهد و قراین مستند بین فریقین و علی‌الخصوص اهل سنت به تحلیل و اعتبار سنجی این روایت‌ها پرداخته است. <br />این پژوهش با شیوه کتابخانه‌ای _ اسنادی به استخراج احادیث جمع آوری قرآن در زمان خلفای اول و دوم از منابع اصلی حدیثی اهل سنت پرداخته و سپس با روش توصیفی تحلیلی، با استفاده از ابزارهای نقد حدیث درصدد نقد و اعتبار سنجی این روایت‌ها است. دستاورد این پژوهش این است که جمع‌آوری قرآن در زمان رسول خدا6 صورت گرفته و روایت‌های جمع آوری به دست خلفا پذیرفتنی نیست.https://hadith.riqh.ac.ir/article_6676_49ec8bb57e3c9efa3cf66dbaf8d0ea97.pdfدانشگاه قرآن و حدیث
University of Quran and Hadithفصلنامه علمی علوم حدیث
Ulum-i Hadth15610098187020131222چکیده مقالات به عربی1771816677FAJournal Article20141022https://hadith.riqh.ac.ir/article_6677_964b7ec020108706b2afca288fa34b9d.pdfدانشگاه قرآن و حدیث
University of Quran and Hadithفصلنامه علمی علوم حدیث
Ulum-i Hadth15610098187020131222چکیده مقالات به انگلیسی1791857278FAJournal Article20141111https://hadith.riqh.ac.ir/article_7278_74013bd4aa746a6838ab7a21ef02642a.pdfدانشگاه قرآن و حدیث
University of Quran and Hadithفصلنامه علمی علوم حدیث
Ulum-i Hadth15610098187020131222An examination of the reasons for the Akhbari approach to the science of Rijal.بررسی دلایل رویکرد اخباریان به علم رجال1041281386910.22034/uh.2025.13764.1362FAسعیده ساداتموسوی نیادانشگاه فردوسی مشهدحسننقی زادهدانشگاه فردوسی مشهدJournal Article20140507در قرون اخیر اخباریان، بر گروهی از عالمان اطلاق می شود که نسبت به اخبار رسیده ازمعصومین - علیهم السلام– توجه ویژه نشان می دهند.<br /><br />در این میان دیدگاه این جماعت نسبت به علم رجال و ارزش آن در خور تأمل است.آنچه مشهور است ،رویکرد منفی اخباریان به علم رجال و انکار نیاز به این دانش از سوی آنان می باشد.شاید مخالفت اخباریان با علم درایه و به تبع آن تنویع حدیث و ازسوی دیگر رابطه تنگاتنگ میان علم درایه و دانش رجال همگان را بدین باور واداشته است.<br /><br />این پژوهش در صدد است تا مشخص کند که اخباریان به طور مطلق منکر علم رجال نبوده اند . تألیفات رجالی و گاه بررسی سندی روایات توسط آنان ،این مدعا را تأیید می کند که آنان خود، منهج رجالی خاصی را داشته اند و در قبال آن اهداف خاصی را دنبال می کردند.https://hadith.riqh.ac.ir/article_13869_124917475899467d1fd552dd7d1c3b81.pdf