بررسی آرای دانشیان درباره عقلگرایی شیخ صدوق(ره)

نوع مقاله : علمی پژوهشی

نویسندگان

1 دانش آموخته دکتری علوم قرآن و حدیث دانشگاه مازندران

2 دانشیار دانشگاه مازندران دانشکده الهیات و معارف اسلامی

3 استادیار گروه فلسفه دانشکده الهیات دانشگاه مازندران

10.22034/uh.2026.52134.3633

چکیده

از جمله مباحث مهم و مورد توجه دربارۀ شیخ صدوق(ره)، بررسی شیوۀ عقل­گرایی او است. مشخص شدن شیوۀ عقل­گرایی شیخ صدوق و آرای دیگر متکلمان، اندیشمندان و صاحب­نظران دربارۀ شیوۀ عقل­گرایی وی از مباحث بسیار کلیدی است که با مشخص شدن این موضع در درک و فهم آثار و اندیشه­های شیخ صدوق بسیار راهگشا خواهد بود.



شیخ صدوق یکی از بزرگان حدیثی-کلامی شیعه در قرن چهارم است که آثار و اندیشه­هایش همواره در موضوعات تخصصی مطرح و نقد شده است. آنچه بیش از هر موضوعی در نقد شیخ صدوق مشهود است نحوه عقل­گرایی وی است که گاه منجر می­ش ود این شخصیت را تا حد حشویه حتی سوق دهند و وی را بی­بهره از ابزار عقل­گرایی در اندیشه­هایش بنامند.



پژوهش حاضر اندیشۀ دیگر متفکران و اندیشمندان به خصوص آنان که هم­عصر و نزدیک به شیخ صدوق بودند را مطرح و سپس مورد بررسی قرار خواهد داد. در این مسیر نحوۀ نگرش دیگر دانشیان دربارۀ نحوۀ عقل­گرایی شیخ صدوق مشخص می­گردد و با مقایسۀ آنچه که از آثار و اندیشه­های خود شیخ صدوق حاصل می­شود با بررسی تطبیقی می­توان نتیجه­ای نهایی دربارۀ نحوۀ عقل­گرایی این اندیشمند شیعی ارایه کرد و به نوعی پاسخی برای نقدهای موجود به شیخ صدوق باشد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات



مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از تاریخ 08 اردیبهشت 1405
  • تاریخ دریافت: 20 مرداد 1404
  • تاریخ بازنگری: 07 اردیبهشت 1405
  • تاریخ پذیرش: 08 اردیبهشت 1405